Theaterproductie, jongeren

Jolijn Zwart

'Soms bedenk ik iets wat ik zelf al gek vind, maar dan komen mijn leerlingen met nog vreemdere ideeën. Dat is magisch'

Waarom is theater een leuke kunstvorm voor jonge mensen?

“Theater is een manier is om met de werkelijkheid om te gaan. In een drukke wereld wordt er vaak van je gevraagd om je op een bepaalde manier uit te drukken: goed praten, op school dingen schrijven, je aanpassen aan een systeem. Door te spelen leer je jezelf te verplaatsen in iemand anders. Je mag eindelijk eens de schurk zijn terwijl je in het dagelijks leven altijd het lievelingetje bent. Je leert dat er mensen zijn die anders denken en reageren.

En dat is niet alleen waardevol voor kinderen – voor iedereen is dat goed. Theater opent je wereld. Het maakt je wereld groter en dat is precies de algemene rol van kunst.”

Heb jij een voorkeur voor bepaalde vormen van theater?

“Ik heb een enorme voorliefde voor klassieke verhalen en jeugdliteratuur, zoals Abeltje en Pippi Langkous van Astrid Lindgren, maar ook Griekse mythologie of klassiekers als Romeo en Julia of Medea. Wat ik daar zo mooi aan vind, is dat die verhalen universeel zijn. Ze gaan over landsgrenzen en generaties heen en zijn nog steeds relevant.

We trekken die verhalen helemaal naar het nu. We gebruiken moderne muziek, of verplaatsen de setting naar het hier en nu. Dat kan allemaal, omdat die verhalen zo goed geschreven zijn. Ik herinner me nog dat ik als jongere zelf een stuk over Griekse goden speelde. Ik wist er eerst niets van, maar het heeft me zo gegrepen. Dat vind ik ontzettend vet: dat een verhaal van duizenden jaren oud nog steeds een tranentrekker is in 2026.”

Wat doen jullie tijdens een les?

“Bij mij staat spelplezier voorop. Ik wil eerst dat ze het plezier en de magie van samen spelen en creëren ervaren. Als die basis er is, gaan we aan de slag met de fundamenten van theater: de spelelementen – wie, wat, waar, wanneer en waarom. We leren improviseren, en uiteindelijk werken we toe naar een gezamenlijke eindpresentatie.”

Hoe zou je jouw lessen omschrijven?

“De sfeer is altijd vrolijk. Ik ben iemand die zelf veel grappen maakt en ik vind het belangrijk om lol met elkaar te hebben. Om dat te creëren is een veilige sfeer nodig – een ruimte waar iedereen zichzelf kan zijn en grappen durft te maken. Als ik merk dat de groep tot rust moet komen in plaats van energie op te wekken, gooi ik mijn les om. Flexibiliteit is key.

Soms bedenk ik iets wat ik zelf al gek vind, maar dan komen mijn leerlingen met nog vreemdere, mooiere ideeën waar ik nooit op gekomen was. Dat is magisch. Of ze begrijpen de opdracht verkeerd en dan komt er iets fantastisch uit, dan denk ik: “Wat heerlijk. Dat had ik zelf nooit kunnen bedenken.”

Wat hoop je dat jouw leerlingen meenemen uit jouw lessen?

“Het allerbelangrijkste is dat ze met plezier naar de les komen en een manier hebben om zich uit te drukken en de wereld om zich heen te begrijpen. Ik hoop dat ze skills meenemen zoals: voor een groep durven staan, hun stem vinden, en samenwerken.

Het maakt me niet uit of ze later het theater in gaan. Als ze maar plezier hebben gehad en iets geleerd hebben over zichzelf en anderen. En ik hoop dat ze het gevoel hebben iets bijgedragen te hebben aan de voorstelling of presentatie. Of dat nu een scène is die ze zelf hebben bedacht, een liedje dat ze hebben voorgesteld, of een kostuumidee.”

FUN FACTS

• Jolijn zingt al 10 jaar in het Utrechtse koor Bird Pack
• Ze heeft de kinderregie gedaan van de musical De Tweeling, gebaseerd op de gelijknamige roman van Tessa de Loo
• Jolijn houdt heel erg van tuinieren en voetbal