Artikel Om Te Durven Falen Heb Je Vertrouwen Nodig

“Om te durven falen, heb je vertrouwen nodig”

Dit jaar is Mindset het thema van de Conferentie Cultuuronderwijs van Scholen in de Kunst. Manja Eland van Stichting Kopa geeft er de workshop ‘Growth mindset in kunstonderwijs’. “Tijdens de kunstles kun je telkens weer het experiment aangaan.”

Meer informatie en aanmelden voor de conferentie
Stel je voor: iemand vraagt jou een lied te componeren. Denk je dan: ‘Yes, die uitdaging ga ik aan! Of: ‘Poeh, dat kan ik toch helemaal niet? Daar ga ik niet eens aan beginnen!’ Jouw reactie zegt iets over je mindset. Grofweg zijn er twee soorten mindsets te onderscheiden: de fixed (vaste) mindset en de growth (groei) mindset. Dat ontdekte de Amerikaanse psychologe Carol Dweck, onderzoekster op de Stanford Universiteit.

Developing a Growth Mindset with Carol Dweck

Growie & Fixie
Kort gezegd denken mensen met een growth mindset dat hun kwaliteiten en talenten zich steeds kunnen ontwikkelen. Heb je echter een fixed mindset, dan ga je ervan uit dat je capaciteiten vast staan en niet ontwikkelbaar zijn. Je kunt je voorstellen dat een vaste mindset je kan belemmeren in je ontwikkeling, terwijl een groei mindset er juist voor zorgt dat je nieuwe uitdagingen aangaat. Inmiddels heeft deze mindset-theorie ook z’n weg gevonden naar het onderwijs waar leerlingen via een methode met de robotachtige figuurtjes Growie en Fixie meer inzicht krijgen in hun mindset.

Growth mindset in kunstonderwijs
Tijdens de Conferentie Cultuuronderwijs geeft Manja Eland (educatief ontwerper en medeoprichter van Kopa) de workshop ‘Growth mindset in kunstonderwijs’. Eland: “Tijdens kunstlessen kan iets nieuws proberen spannend zijn. Voor de leerlingen, maar ook voor de leerkracht. Kunst is bij uitstek de speelruimte waar je steeds opnieuw het experiment aan kan gaan, waar je niet weet wat je straks aan het einde van de les gemaakt hebt. Én kunst is ook de plek waar je je eigen blokkades tegenkomt.”

Eland werkt in de klas aan een growth mindset door veiligheid te creëren, een sfeer van openheid en nieuwsgierigheid. Want om te durven falen, heb je volgens haar vertrouwen nodig; vertrouwen in jezelf én in je omgeving. Ze begint een tekenles bijvoorbeeld met een warming-up waarbij ze het tekenen benadert als bewegingen die je kunt oefenen, zoals het draaien met de polsen en het trekken van grote lijnen om letterlijk en figuurlijk los te komen.

Eigen keuzes maken
Het werken aan een growth mindset zie je ook terug in de leerlijn PIONIER! Die Manja Eland vanuit Kopa mee ontwikkelde. In deze leerlijn voor groep 1 tot en met 8 van de basisschool staat het ontwikkelen van creativiteit centraal. Ze vertelt: “PIONIER! heeft een procesgerichte didactiek waarin de leerling alle ruimte krijgt om eigen keuzes te maken. In de eerste fase inspireren we met werk van kunstenaars waarover de klas een gesprek voert. De tweede stap is onderzoeken; er wordt geschetst, gefröbeld of gebrainstormd. Daarna volgt de uitvoering, met tips voor wie er even vastloopt en natuurlijk reflectie. Want als je reflecteert op het proces, stimuleer je de growth mindset ook.”

Mis het niet!
Tijdens de conferentie zijn - naast de workshop van Manja Eland - nog veel meer inspirerende workshops te volgen. Zo geeft Beorn Nijenhuis, tweevoudig Nederlands kampioen schaatsen, een lezing over mindset in sport en kunst, leer je meer over Art Based Learning, Taal – en Rekendans, Embodied learning en de mindset van jongeren. Kortom: deze Conferentie Cultuuronderwijs mag je niet missen!

Meer informatie en aanmelden voor de conferentie

 

Foto en illustratie: Manja Eland